Procederen

Procederen bij de kantonrechter

De kantonrechter is de meest toegankelijke rechter: zonder verplichte advocaat en met lagere griffierechten.

2 min lezenBijgewerkt 24 september 2026

Welke zaken

Soort zaakBevoegd, ongeacht bedrag?
Geldvorderingen tot en met 25.000 euroNee, alleen tot die grens
ArbeidszakenJa
HuurzakenJa
Consumentenkoop en consumentenkredietJa
Zaken met een onbepaalde waarde waarvan de waarde naar verwachting niet hoger is dan 25.000 euroJa

Zonder advocaat

Bij de kantonrechter mogen partijen zelf procederen of zich laten bijstaan door een gemachtigde, bijvoorbeeld van een rechtsbijstandverzekeraar of vakbond. De rechter let erop dat een partij zonder advocaat de procedure kan volgen, maar geeft geen advies over de inhoud. Wie tegenover een professionele partij staat, heeft wel meer kans met deskundige hulp.

Het verloop

  1. Dagvaarding: de eiser laat een gerechtsdeurwaarder de dagvaarding uitbrengen, met de vordering, de gronden en de datum waarop de gedaagde moet reageren.
  2. Verweer: de gedaagde reageert schriftelijk of, bij sommige zaken, mondeling. Wie niet reageert, riskeert een verstekvonnis.
  3. Mondelinge behandeling: een zitting waarin de rechter vragen stelt en vaak een schikking verkent.
  4. Vonnis: meestal enkele weken na de zitting.

Arbeidszaken over ontbinding starten niet met een dagvaarding maar met een verzoekschrift. De rechtbank bepaalt dan de zittingsdatum.

Termijnen voor de gedaagde

De dagvaarding noemt de roldatum waarop de gedaagde moet reageren. Tussen betekening en die datum ligt wettelijk minstens een week. De gedaagde kan op de rol om uitstel vragen voor het verweer. Wie niet reageert, krijgt een verstekvonnis; daartegen staat binnen vier weken verzet open.

Wat het kost

Het griffierecht bij de kantonrechter ligt in 2026 voor een particulier tussen 93 en 753 euro, afhankelijk van de hoogte van de vordering. Daarbij komen de kosten van de deurwaarder voor de dagvaarding en eventueel een gemachtigde. Verliest de gedaagde, dan betaalt die in de regel een forfaitaire vergoeding voor de proceskosten. Wie een gemachtigde inzet, krijgt ook die kosten deels vergoed via het liquidatietarief.

Een zaak voorbereiden

  • Een tijdlijn maken met data, bedragen en gebeurtenissen.
  • Stukken nummeren: contract, facturen, correspondentie, foto's.
  • De vordering precies formuleren: hoofdsom, rente vanaf welke datum, kosten.
  • Nagaan of de wederpartij verhaal biedt: een vonnis tegen een lege vennootschap levert weinig op.

Alternatieven

Voor geschillen met een bedrijf dat is aangesloten bij een geschillencommissie is die route vaak sneller en voordeliger. De uitspraak is een bindend advies. Mediation is geschikt als partijen na het geschil nog met elkaar verder moeten, zoals huurder en verhuurder of werkgever en werknemer.