Procederen

Het kort geding

Voor zaken die niet kunnen wachten, kent het recht een snelle procedure met een voorlopige uitkomst.

2 min lezenBijgewerkt 24 september 2026

Wat een kort geding is

In een kort geding vraagt een partij de voorzieningenrechter om een voorlopige maatregel. De rechter beslist snel, op basis van de stukken en een zitting, zonder uitgebreide bewijslevering. De uitspraak is voorlopig: een bodemprocedure kan later tot een andere uitkomst leiden. In de praktijk berusten partijen vaak in de uitkomst van het kort geding.

Voorwaarden

  • Spoedeisend belang: de eiser moet aantonen dat een beslissing in een gewone procedure te laat komt. Wie zelf maanden heeft gewacht, verliest dat argument.
  • Voldoende aannemelijke vordering: de rechter moet verwachten dat de vordering in een bodemprocedure een redelijke kans heeft.
  • Geen onomkeerbare gevolgen die niet in verhouding staan tot het belang, met name bij geldvorderingen.

Bij een geldvordering is de rechter terughoudend. De vordering moet zeer aannemelijk zijn, en de rechter weegt het risico dat een betaald bedrag later niet terug te krijgen is als de bodemrechter anders oordeelt.

Typische zaken

OnderwerpVoorbeeld van een vordering
ArbeidDoorbetaling van loon na een betwist ontslag
ContractenNakoming van een leveringsverplichting die de bedrijfsvoering stillegt
Onrechtmatige publicatieVerwijdering van een bericht online
FamilieVoorlopige regeling over een verhuizing met kinderen
ConcurrentieHandhaving van een concurrentie- of relatiebeding

Tempo

De zittingsdatum wordt afgestemd op de spoed. In gewone kort gedingen volgt een zitting doorgaans binnen enkele weken; bij zeer grote spoed kan het binnen dagen, soms dezelfde dag. De uitspraak volgt meestal binnen een tot twee weken na de zitting, bij grote spoed direct.

Advocaat

Bij de rechtbank is voor de eisende partij een advocaat verplicht, tenzij de zaak onder de kantonrechter valt. Een gedaagde mag in een kort geding zelf verschijnen, maar een advocaat is gebruikelijk omdat de voorbereidingstijd kort is.

Kosten

Het griffierecht is gelijk aan dat van een gewone procedure van dezelfde soort en waarde. Omdat de voorbereiding in korte tijd moet gebeuren, is de advocaatrekening relatief hoog per week, maar vaak lager dan die van een volledige bodemprocedure.

Na de uitspraak

  • Hoger beroep tegen een kort geding moet binnen vier weken na de uitspraak worden ingesteld.
  • Een bodemprocedure blijft mogelijk voor een definitief oordeel.
  • Een dwangsom in de uitspraak zet druk op naleving; ze wordt pas verbeurd na betekening door de deurwaarder.

Het bestuursrechtelijke equivalent

Tegen een besluit van de overheid bestaat geen kort geding bij de burgerlijke rechter, maar een verzoek om een voorlopige voorziening bij de bestuursrechter. Voorwaarde is dat er bezwaar of beroep is ingesteld en dat de zaak onverwijlde spoed vereist.